Trabzon ve Rize’nin çöpleri 45 bin hanenin elektrik ihtiyacını karşılayacak

Trabzon’da 450 milyon lira yatırımla kurulan, 12,8 megavat/saat üretim kapasitesine sahip Evra Katı Atık Entegre ve Bertaraf Tesislerinde 45 bin hanenin ihtiyacının karşılanabileceği elektrik de üretilecek.

Araklı içesine ast Taşönü Mahallesi’nde 243 dönüm üzerine, Trabzon ve Rize İli Yerel Yönetimleri Katı Atık Tesisleri Yapma ve İşletme Birliği (TRABRİKAB) öncülüğünde kurulan işletme, ayrıştırma, geri kazanım, atıktan türetilmiş yakacak, ısı ve elektrik üniteleri ile uyumlu depolama sahası ve atık su arıtma tesislerinden oluşuyor.

Tesisi işleten Evra Enerji Sanayi Ticaret AŞ’nin Genel Müdürü Ahmet Zeki Kaya, AA muhabirine, tesisin ihalesinin TRABRİKAB kadar 2019 yılında 2 sene üretim, 23 yıl da işletim olmak üzere toplamda 25 sene yap-işlet-devret modeli ile ihale edildiğini söyledi.

İhale sürecinin ardındaki, bir zamanlar taş ocağı olarak kullanılan bölgede tesisi kurma sürecini hemencecik başlattıklarını gösteren Kaya, takriben 16 ay gibi rekor sayılabilecek sürede çalışmaları tamamladıklarını, Aralık 2020’de de faaliyete başladıklarını aktardı.

Kaya, yeni alıcı koronavirüs salgını ve bölgenin coğrafi koşulları sebebiyle incelemeler esnasında çoğu sorunla karşılaştıklarını vurgulayarak, “Kolay olmadı ama aşkla, şevkle yaptık. Yaklaşık 450 milyon liralık yatırımla gerçekleşti tesislerimiz. 23 yılın sonunda da çalışır halde burayı TRABRİKAB’a devretmiş olacağız.” dedi.

Trabzon ve Rize’deki 29 yöneticilik ve mücavir alandan toplanan atıkların çöp kamyonları yoluyla önce aktarma istasyonlarına, oradan da tırlara yüklenerek tesislere ulaştırıldığını anlatan Kaya, “Tesislerimizde günlük 1440 ton çöpü işleyebiliyoruz. Şu lahza için sahadan bize gelen jurnal çöp miktarı yaklaşık 650-700 ton civarı.” diye konuştu.

Kaya, kapasitenin 23 takvim işletme süreci göz önünde bulundurularak 1440 ton/gün olarak hesaplandığını ifade ederek, şu değerlendirmede bulundu:

“Ilk Önce hesaplı değeri olan, ambalaj atıkları gibi atıkları ayırıyoruz sistemden. Bunları öteki değerleme tesislerine gönderiyoruz. Ekonomik değeri olmayan fakat yanabilecek öteki atıkları da gazlaştırma tesisimizde ısı enerjisine, tribünle de elektrik enerjisine dönüştürüyoruz. 12,8 megavat/saat kapasitemiz var bizim, bu da takriben 35 bin ile 45 bin haneye tekabül ediyor, yani pek hanenin elektrik ihtiyacını karşılamış olacağız. Trabzon gibi bir yeri düşünürsek orta ölçekli bir ilçe ya da iki ilçenin rahatlıkla elektrik tüketimini karşılayabiliriz.”

Tesisin, sektördeki son teknoloji ile kurulduğunun altını çizen Kaya, “Atığın kaynağından toplanması, nihai bertarafı, geri kazanımı ve enerji üretimini düşünürsek Türkiye’de bu dek entegre ve çağdaş bir tesis yok. Avrupa standartlarındayız yaptığımız tesis dolayısıyla ve bununla da kibir duyuyoruz. Tesisimizin takriben yüzde 80’i yerli teknoloji kullanılarak oluşturuldu. Özel ekipmanlardan oluşan yüzde 20’lik kısmını da mecburen yurt dışından tedarik ettik.” dedi.

Kaya, tesislerdeki bütün faaliyetlerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile ilgili yerel idareler kadar aralıksız denetlendiğine dikkati çekti.

Mevzuatın gerektirdiği standartları temin etmek zorunda olduklarını dile getiren Kaya, “Standartları zaten sağlamamız lazım hatta bir miktar da altında olmamız lüzumlu. Örneğin baca gazındaki emisyon değerlerimiz Çevre ve Şehircilik Bakanlığı kadar online izleme cihazları ile 7/24 takip ediliyor. Somurtkan bir sorun olduğu süre da zorunlu işlemler yapılacak.” diye konuştu.

İstihdam sayısı 650’ye çıkarılacak

Tesiste 150, sahada da 100 birey olmak üzere 250 kişinin istihdam edildiğini bildiren Kaya, toplama ve taşıma işinin de taraflarına geçmesi ile toplam personel sayısının 650’ye ulaşacağını, istihdam edilenlerin kayda değer bölümünün aynı bölgede yaşayanlar olduğunu aktardı.

Kaya, birçok mühendisliği bir arada barındıran tesisin yaklaşık olarak bir okul olduğunu vurgulayarak, şöyle devam etti:

“Multidisipliner dediğimiz birçok mühendisliğin uzmanlık alanına giren bir tesis. Dolayısıyla bu okulun Türkiye’de örnek olacağını düşünüyoruz. Katı ve evsel atıkları rantabl şekilde en üye indirip, ekonomiye geri kazandırabilmemiz fazla kayda değer. Geriye doğayı en düşük şekilde kirletecek, yani sıfır atık dediğimiz tabire en yakın tesislerin başında geliyor burası. Dolayısıyla inşallah Türkiye bundan sonraki yatırım planlamalarında bu cins tesisleri misal alarak kendine bir yol çizmiş olur diye düşünüyorum.”

Projenin en büyük ayaklarından birinin de halkı bilinçlendirmek olduğunu ifade eden Kaya, bu doğrultuda “Ayrıştır Can” sosyal mesuliyet projesini de hayata geçirdiklerini söyledi.

Kaya, atıklar konusunda toplumu bilinçlendirme çalışmalarına anaokulundan itibaren başlanması gerektiğine göze çarpan ederek, şunları kaydetti:

“Çöplerin kaynağında farklı toplanması bizim için, ülkemiz için, dünya için fazla kayda değer. Ne dek çöpümüzü homojen ayla getirirsek, çöpümüz aslında pek değerleniyor. Huysuz halde her şeyi biz bir şeyin içine attığımız vakit çöpteki yapı çok değişiyor, karmaşık hale geliyor. Dolayısıyla bunu ayrıştırmak ve ekonomiye her tarafta kazandırmak öyle zorlaşıyor. Biz bunu fazla önemsiyoruz, bununla ilgili sosyal sorumluluk projemizi de başlatmış bulunuyoruz. O ayağımız da Türkiye’ye örnek olur inşallah.”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir